Το policy brief «Artificial Intelligence, jobs and society: what we know so far» της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (Οκτώβριος 2026) συνοψίζεται από το Athens Training & Development Center, με επίκεντρο όσα σημαίνει η τεχνητή νοημοσύνη για την Ελλάδα.
Το βασικό μήνυμα
Ως σήμερα δεν έχει καταγραφεί καθαρή δημιουργία ή απώλεια θέσεων εργασίας εξαιτίας της τεχνητής νοημοσύνης, καθώς η αλλαγή συντελείται στο επίπεδο των επιμέρους εργασιών. Για την Ελλάδα, ωστόσο, ο κίνδυνος δεν περιορίζεται σε πιθανές απώλειες θέσεων. Οι μικρές επιχειρήσεις και οι εργαζόμενοι με περιορισμένες ψηφιακές δεξιότητες κινδυνεύουν να μείνουν πίσω, την ώρα που οι μεγαλύτερες εταιρείες θα ενισχύσουν την παραγωγικότητά τους.
Η ελληνική απασχόληση με μια ματιά
Σύμφωνα με το πλαίσιο του OpenAI για την ΕΕ (Ιούνιος 2026), το οποίο παρουσιάζεται στο brief:
- Το 17% της απασχόλησης έχει υψηλότερο δυναμικό αυτοματοποίησης.
- Το 23% θα αναδιαρθρωθεί: οι ρόλοι αλλάζουν, αλλά δεν καταργούνται.
- Το 13% μπορεί να αναπτυχθεί με την AI.
- Το 47% θα δει λιγότερο άμεση αλλαγή.
Η ανάλυση του European Policy Centre δείχνει επιπλέον ότι, ανάμεσα στους εκτεθειμένους εργαζομένους, το μερίδιο όσων είναι πιθανό να ωφεληθούν παραμένει χαμηλό, ενώ το μερίδιο όσων είναι πιθανό να επιβαρυνθούν παραμένει σημαντικό.
Γιατί μετράει η έγκαιρη προσαρμογή
Παραγωγικότητα με άνιση κατανομή. Οι επιχειρήσεις που υιοθέτησαν AI κατέγραψαν αύξηση της παραγωγικότητας κατά περίπου 4% σε πέντε χρόνια, με τα μεγαλύτερα οφέλη σε μεσαίες και μεγάλες εταιρείες που επενδύουν σε δεδομένα, λογισμικό και ανθρώπινο δυναμικό.
Χάσμα δεξιοτήτων. Η χρήση γενετικής AI φτάνει το 49,0% στους αποφοίτους τριτοβάθμιας εκπαίδευσης και το 22,3% σε όσους έχουν χαμηλό μορφωτικό επίπεδο. Οι τελευταίοι φοβούνται περισσότερο την εκτόπιση (18% έναντι 8,8%).
Γυναίκες. Είναι πιο εκτεθειμένες, επειδή συγκεντρώνονται σε γραμματειακούς και διοικητικούς ρόλους, αλλά χρησιμοποιούν την AI λιγότερο: 30,5% έναντι 34,9% των ανδρών (στοιχεία ΕΕ).
Τουρισμός και υπηρεσίες. Στον κλάδο των καταλυμάτων, των ταξιδιωτικών γραφείων και της εστίασης, η χρήση AI διπλασιάστηκε, από 6,1% το 2024 σε 12,0% το 2025 (στοιχεία ΕΕ). Στα ταξιδιωτικά γραφεία, οι χαμηλότερες τιμές διευρύνουν τη ζήτηση, ενώ η εξυπηρέτηση πελατών δέχεται μεγαλύτερη πίεση αυτοματοποίησης.
Το ευρωπαϊκό πλαίσιο των σεναρίων
- Cedefop: η AI από μόνη της μειώνει τη δημιουργία θέσεων κατά περίπου 300.000 έως το 2035 και κατά περίπου 1 εκατομμύριο μαζί με την ευρύτερη αυτοματοποίηση, με αντιστάθμιση περίπου 900.000 νέων θέσεων στην Ε&Α και στις ICT.
- Δυσμενέστερο σενάριο: αν οι στόχοι ψηφιοποίησης επιτευχθούν πολύ γρήγορα, έως το 2035, η απασχόληση μειώνεται κατά 5%, δηλαδή περίπου 10,5 εκατομμύρια θέσεις στην Ευρώπη. Με πιο αργό ρυθμό (2040) η μείωση είναι 3%, ενώ αν οι στόχοι επιτευχθούν το 2050 η μείωση είναι 1,4%.
- Δημοσιονομικός κίνδυνος: αν μειωθεί το μερίδιο των μισθών στο εισόδημα, συρρικνώνεται η φορολογική βάση που χρηματοδοτεί την κοινωνική προστασία, την ώρα που η γήρανση του πληθυσμού αυξάνει τις δαπάνες.
Συμπέρασμα
Η έγκαιρη προσαρμογή αποτελεί μονόδρομο, προτού η τεχνολογική πρόοδος διευρύνει τις οικονομικές ανισότητες. Το brief προτείνει αναβάθμιση και επανακατάρτιση δεξιοτήτων, με έμφαση σε όσους είναι λιγότερο πιθανό να υιοθετήσουν την AI. Για τις ελληνικές επιχειρήσεις και τους επαγγελματίες, αυτό σημαίνει πρακτική εκπαίδευση στη χρήση της AI στην καθημερινή εργασία, ξεκινώντας από σήμερα.
Πηγές: European Commission, DG EMPL, European Employment and Social Outlook Policy Brief (2026), με στοιχεία από OpenAI, European Policy Centre, Cedefop, Eurostat, Eurofound και EIB.
