Στο 10ο Destination Insight της Marketing Greece σάς προσκαλούμε να δείτε πώς οι προορισμοί εξερευνούν ιδέες και συστήματα που τους βοηθούν να προσαρμόζονται, τονίζει η Marketing Greece, να εκπαιδεύονται και να δημιουργούν αξία μαζί με τους κατοίκους και επισκέπτες τους. Από τις γερμανικές ακτές της Βόρειας Θάλασσας και το Isle of Man έως τα Ιμαλάια, πρωτοβουλίες αξιοποιούν την επισκεψιμότητα προς όφελος του προορισμού. Στο Ελσίνκι, η «ευτυχία» μεταφράζεται σε ένα κοινό πλαίσιο εμπειρίας και επικοινωνίας. Στην Πολωνία και την Αυστρία η αλλαγή αντιμετωπίζεται ως μια συνεχής διαδικασία έρευνας, πειραματισμού και συλλογικής μάθησης.
Rethinking traveller ROI
Ο επισκέπτης στην αλυσίδα αξίας
Το Visit Isle of Man αναγνώρισε την αξία του Big Blue Bag, της ιδέας του θαλάσσιου βιολόγου και παρουσιαστή Monty Halls, και συνεργάστηκε μαζί του. Στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας, κάτοικοι και επισκέπτες γίνονται ενεργοί παρατηρητές και φροντιστές του θαλάσσιου περιβάλλοντος. Μέσα από ένα kit με εξοπλισμό και τηρώντας απλά πρωτόκολλα, οι συμμετέχοντες καταγράφουν τα μικροπλαστικά, τη θερμοκρασία της επιφάνειας της θάλασσας, τα παράκτια απορρίμματα και τα στοιχεία βιοποικιλότητας. Στη συνέχεια ανεβάζουν τα δεδομένα, μέσω ειδικής εφαρμογής, σε μια παγκόσμια βάση δεδομένων ανοικτής πρόσβασης. Κάνοντας συμμέτοχους τους κατοίκους και επισκέπτες, η πρωτοβουλία μπορεί να ενισχύσει παράλληλα την αναγνωρισιμότητα του προορισμού ως Απόθεμα Βιόσφαιρας της UNESCO.
The Case: Συμπερίληψη & Συμμετοχή, αξιοποιώντας την επιστήμη των πολιτών1 για την ενεργή συμμετοχή κατοίκων και επισκεπτών, με όφελος για τη βιωσιμότητα και φροντίδα του προορισμού.
1 «Επιστήμη των πολιτών»: η εθελοντική συμμετοχή μη επαγγελματιών επιστημόνων στην έρευνα και στην καινοτομία σε διάφορα στάδια και σε διαφορετικά επίπεδα δέσμευσης, από τη διαμόρφωση θεματολογίων και πολιτικών έρευνας έως τη συλλογή, την επεξεργασία και την ανάλυση δεδομένων, καθώς και την αξιολόγηση των αποτελεσμάτων της έρευνας (πηγή: ΕΕ).
Το Tourismus-Agentur Nordsee, ο DMO για την περιοχή της Βόρειας Θάλασσας στην Κάτω Σαξονία, δημιούργησε το Nordsee-Reisepass: Ένα «διαβατήριο» που ενθαρρύνει την εξερεύνηση της παράκτιας περιοχής και συνδέει την τουριστική εμπειρία με την προστασία του τόπου. Επισκέπτες και κάτοικοι συγκεντρώνουν σφραγίδες σε περισσότερα από 250 σημεία, από μουσεία και κέντρα επισκεπτών έως φυσικά τοπία και λιγότερο γνωστές διαδρομές, ενώ μέσω QR codes ανακαλύπτουν πληροφορίες για τη μοναδικότητα κάθε σημείου, την παράκτια ζωή, τη βιοποικιλότητα και την κλιματική αλλαγή. Τα έσοδα από τις πωλήσεις του διαβατηρίου επιστρέφουν στον προορισμό μέσω του Green Action Week, χρηματοδοτώντας δράσεις φύτευσης και ενίσχυσης του πρασίνου, στις οποίες συμμετέχουν τοπικοί φορείς και κάτοικοι. Ενδεικτικά, μέσα στα πρώτα δύο χρόνια της δράσης, φυτεύτηκαν 3.700 δέντρα και φυτά σε 11 περιοχές.
The Case: Βιωσιμότητα & Φροντίδα, με έντονη διάσταση Συμπερίληψης & Συμμετοχής, μέσα από την ενεργή συμμετοχή κατοίκων και επισκεπτών στη φροντίδα του προορισμού αλλά και ανταποδοτικότητας, καθώς η αξία που δημιουργεί η επισκεψιμότητα επιστρέφει στον τόπο μέσα από δράσεις για το φυσικό περιβάλλον.
Το Sagarmatha Next στο Νεπάλ δημιούργησε το πρόγραμμα Carry Me Back, ένα σύστημα απομάκρυνσης απορριμμάτων που αξιοποιεί τη ροή των επισκεπτών ως μέρος της λύσης στο δύσκολο πρόβλημα της διαχείρισης των απορριμμάτων. Στους ορεινούς οικισμούς του Khumbu το μεγάλο υψόμετρο και οι περιορισμένες υποδομές κάνουν ιδιαίτερα δύσκολη τη μεταφορά τους για ανακύκλωση. Ένας τοπικός συνεργάτης συλλέγει, διαχωρίζει και συμπιέζει τα ανακυκλώσιμα υλικά σε μικρά σακίδια περίπου ενός κιλού, τα οποία trekkers, οδηγοί και κάτοικοι μεταφέρουν εθελοντικά κατά την επιστροφή τους έως το αεροδρόμιο της Lukla, μια διαδρομή που έτσι κι αλλιώς θα ακολουθούσαν. Από εκεί, τοπικές αεροπορικές εταιρείες τα μεταφέρουν στο Kathmandu για ανακύκλωση, ενώ μέρος τους μετατρέπεται και σε αναμνηστικά αντικείμενα. Μέχρι σήμερα περισσότεροι από 28.000 συμμετέχοντες έχουν συμβάλει στην απομάκρυνση άνω των 40 τόνων απορριμμάτων.
The Case: Βιωσιμότητα & Φροντίδα, μετατρέποντας τη ροή επισκεπτών ενός προορισμού σε μέρος της λύσης για τη διαχείριση απορριμμάτων, ενώ ενισχύοντας παράλληλα μια πιο συνειδητή ταξιδιωτική συμπεριφορά.
Processing tourism change
Μαθαίνοντας μαζί ως τομέας
Επιστρέφοντας στην Ευρώπη, η σύμπραξη του DMO της Αυστρίας (Österreich Werbung), του Υπουργείου Οικονομίας και της Αυστριακής Ομοσπονδίας Οικονομικών Επιμελητηρίων δημιούργησε την πρωτοβουλία Change Tourism Austria (CTA). Λειτουργώντας σαν μια κοινή πλατφόρμα μάθησης, το CTA βοηθά τον τουριστικό τομέα να προσαρμόζεται στις συνεχείς αλλαγές που φέρνουν η AI και η ψηφιοποίηση. Χτίζει μια κοινότητα, που σήμερα μετρά περίπου 2.500 μέλη, όπου επιχειρήσεις, DMOs, startups, φοιτητές και ειδικοί μαθαίνουν και πειραματίζονται μαζί. Μηνιαία AI Radars, πρακτικά use cases και 30-day AI Challenges φέρνουν τη νέα τεχνολογία στην καθημερινή εργασία. Ταυτόχρονα, hackathons μετατρέπουν πραγματικές ανάγκες του κλάδου σε πρότυπα: στα InnoDays 2026, 130 φοιτητές και 40 mentors ανέπτυξαν 24 πρωτότυπα γύρω από θέματα όπως προσβάσιμη άφιξη για όλους, κινητικότητα, βιώσιμη φιλοξενία, καλύτερα διασυνδεδεμένες περιφέρειες και ανοικτά οικοσυστήματα συνεργασίας. Με αυτή την προσέγγιση, η Αυστρία αντιμετωπίζει την AI μετάβαση ως συλλογική προσπάθεια ανάπτυξης δεξιοτήτων, πειραματισμού και διάχυσης γνώσης σε ολόκληρο το τουριστικό οικοσύστημα.
The Case: Τεχνολογία & AI, με ισχυρή διάσταση εξέλιξης μέσα από τη συνεργασία, χτίζοντας μια κοινότητα που συνδέει δημόσιο τομέα, επιχειρήσεις, ακαδημαϊκή κοινότητα, startups και επαγγελματίες του τουρισμού.
Στη 2η μεγαλύτερη πόλη της Πολωνίας, την Κρακοβία, η σύμπραξη του Sustainable Cultural Tourism Hub2 αξιοποιεί τα φεστιβάλ ως «ζωντανά εργαστήρια». Στόχος είναι ο τουρισμός να μην συγκεντρώνεται μόνο στον πυρήνα της πόλης αλλά να παράγει αξία σε περισσότερες περιοχές. Με λογική design thinking, η διαδικασία ξεκινά από έρευνα πεδίου, συνεντεύξεις, παρατηρήσεις και χαρτογράφηση δεδομένων και συνεχίζεται με workshops, όπου κάτοικοι, επαγγελματίες του τουρισμού, πολιτιστικοί φορείς, δημιουργικές επιχειρήσεις και εκπρόσωποι του δήμου εντοπίζουν ανάγκες και συνδιαμορφώνουν λύσεις. Οι ιδέες μετατρέπονται σε πρότυπα που δοκιμάζονται σε πραγματικές διοργανώσεις: το Wianki πειραματίζεται με τοπικά και εποχικά προϊόντα, το Miłosz Festival συνδέει το πρόγραμμά του με λογοτεχνικούς περιπάτους στην πόλη, ενώ στη Wesoła – όπου ένα πρώην μοναστήρι ανακαινίζεται για να γίνει το εργαστήριο καινοτομίας και η μόνιμη έδρα της ίδιας της πρωτοβουλίας – δοκιμάζονται παρεμβάσεις για σκίαση, ξεκούραση και καλύτερη σήμανση. Έτσι, η Κρακοβία ακολουθεί έναν συνεχή κύκλο έρευνας – συνδιαμόρφωσης – δοκιμής – μάθησης, αξιοποιώντας την πολιτιστική της ζωή ως πεδίο εξέλιξης της ίδιας της διαχείρισης του προορισμού.
The Case: Συνεργασία, με έντονη διάσταση Συμπερίληψης & Συμμετοχής, μέσα από διαδικασίες design thinking όπου κάτοικοι και διαφορετικοί stakeholders συνδιαμορφώνουν και δοκιμάζουν λύσεις.
2 Συμμετέχουν μεταξύ άλλων οι εξής φορείς: Kraków Festival Office, Polish Heritage Foundation, Jagiellonian University, Kraków City Development Agency, και Kraków City Hall.
Happiness as a journey
Κάνοντας απτή την ευτυχία σε έναν τόπο
Tέλος, Τo Helsinki Partners δημιούργησε το Happy Helsinki Toolkit για να μετατρέψει την «ευτυχία» από ένα αφηρημένο positioning σε μια κοινή, αξιοποιήσιμη αφήγηση για τον προορισμό. Με αφετηρία τη σταθερά υψηλή θέση της Φινλανδίας στο World Happiness Report, το toolkit δίνει στους τοπικούς stakeholders κοινά μηνύματα, στοιχεία και οπτικό υλικό και «σπάει» την έννοια της ευτυχίας σε έξι πυλώνες – τη συνύπαρξη φύσης και πολιτισμού, το design, την ευεξία, το αίσθημα του ανήκειν, την καινοτομία και τη βιώσιμη ανάπτυξη. Έτσι, δημιουργεί ένα κοινό πλαίσιο που βοηθά διαφορετικούς φορείς της πόλης να την ερμηνεύουν και να την επικοινωνούν με συνεπή και συνεκτικό τρόπο, ενισχύοντας την εικόνα του προορισμού.
The Case: Δημιουργικότητα & Storytelling, με παράλληλη διάσταση συνεργασίας, με στόχο να ευθυγραμμίσει διαφορετικούς φορείς της πόλης γύρω από μια συνεκτική αφήγηση για τον προορισμό.
