Με κεντρική ιδέα μια «ουτοπική αρχιτεκτονική» που μετατρέπει το Εθνικό Θέατρο σε ένα φανταστικό, πολυεπίπεδο οικοδόμημα γεμάτο δωμάτια, μυστικά, διαλόγους και καλλιτεχνικές διαδρομές, παρουσιάστηκε το νέο καλλιτεχνικό πρόγραμμα του Εθνικού Θεάτρου για τη θεατρική περίοδο 2026.
Η Καλλιτεχνική Διευθύντρια του Εθνικού Θεάτρου, Αργυρώ Χιώτη, κάνοντας έναν απολογισμό της πρώτης χρονιάς της θητείας της, μίλησε για ένα θέατρο «πολυφωνικό, βαθιά συνδεδεμένο με την κοινωνία», που επιχειρεί να λειτουργήσει ως ζωντανός πυρήνας δημιουργίας, έρευνας και κοινωνικού προβληματισμού.
Όπως τόνισε, η πρώτη χρονιά της νέας διοίκησης χαρακτηρίστηκε από εξωστρέφεια, διεθνείς συνεργασίες και υψηλής αισθητικής παραγωγές, με παραστάσεις και δράσεις που σημείωσαν σχεδόν καθολική πληρότητα και προσέλκυσαν νέο κοινό στο Εθνικό Θέατρο.
Ανάμεσα στις σημαντικές παραγωγές και συνεργασίες που ξεχώρισαν ήταν το «Kontakthof» σε συμπαραγωγή με το Pina Bausch Foundation, το «Cow | Deer» σε συνεργασία με το Royal Court Theatre, αλλά και η παρουσίαση της παράστασης στη Schaubühne.
Η νέα θεατρική περίοδος συνεχίζει στην ίδια κατεύθυνση, με το Εθνικό να επενδύει σε σύγχρονες σκηνικές αναγνώσεις κλασικών έργων, νέες αναθέσεις σε δημιουργούς που συνεργάζονται για πρώτη φορά με τον οργανισμό, αλλά και σε συμπαραγωγές με φορείς της Ελλάδας και του εξωτερικού.
Στην ομιλία της, η κ. Χιώτη περιέγραψε συμβολικά το νέο πρόγραμμα ως μια μεγάλη νεοκλασική κατοικία, όπου κάθε σκηνή και δράση αντιστοιχεί σε διαφορετικό «δωμάτιο» εμπειριών: από τη Βιβλιοθήκη και το Παιδικό Δωμάτιο έως τη Σοφίτα, το Εξομολογητήριο, την Αίθουσα Χορού και τα Υπόγεια. Μέσα από αυτή τη θεατρική «κάτοψη», το κοινό καλείται να περιηγηθεί ελεύθερα σε ένα πολυσυλλεκτικό καλλιτεχνικό οικοσύστημα.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και φέτος στη διακαλλιτεχνικότητα, την εκπαιδευτική διάσταση και την κοινωνική αποστολή του οργανισμού. Συνεχίζονται οι δράσεις καθολικής προσβασιμότητας, οι ψηφιακές μεταδόσεις παραστάσεων σε ακριτικές περιοχές, αλλά και οι πρωτοβουλίες του Μικρού Εθνικού και των θεατρικών εργαστηρίων.
Η Αντιπρόεδρος του Δ.Σ. του Εθνικού Θεάτρου, Έρση Πήττα, σημείωσε ότι το νέο πρόγραμμα «ανοίγει νέους ορίζοντες» για τον οργανισμό, υπογραμμίζοντας τον ρόλο των δύο γυναικών που βρίσκονται τα τελευταία χρόνια στο τιμόνι του Εθνικού Θεάτρου.
Από την πλευρά του Υπουργείου Πολιτισμού, ο Υφυπουργός Πολιτισμού Ιάσων Φωτήλας, σε μαγνητοσκοπημένο μήνυμα από τις Κάννες, εξέφρασε τη στήριξη της πολιτείας στο έργο του Εθνικού Θεάτρου και αναφέρθηκε στη διεθνή παρουσία της Ελλάδας στον πολιτισμό.
Ξεχωριστή θέση στο νέο πρόγραμμα κατέχει το 9ο Διεθνές Εργαστήριο Αρχαίου Δράματος, που θα πραγματοποιηθεί από τις 5 έως τις 20 Ιουλίου στην Αρχαία Επίδαυρος με τίτλο «Ορών ορώντα». Υπό την καθοδήγηση της ηθοποιού Αλεξία Καλτσίκη, το εργαστήριο θα εστιάσει σε μια βιωματική προσέγγιση της τραγωδίας, με τη συμμετοχή νέων ηθοποιών και σπουδαστών από την Ελλάδα και το εξωτερικό.
Παράλληλα, το νεοσύστατο «The National Theatre Web Radio» διευρύνει τη δράση του, με 24ωρο πρόγραμμα αφιερωμένο στο θέατρο, τις παραστάσεις, την ιστορία και τους ανθρώπους του Εθνικού Θεάτρου. Όπως ανέφερε ο καλλιτεχνικός υπεύθυνος του σταθμού, Σάββας Κυριακίδης, στους επόμενους στόχους περιλαμβάνονται η αξιοποίηση του ιστορικού αρχείου και η συνεργασία με την ΕΡΤ.
Σημαντικό ρόλο στο νέο καλλιτεχνικό στίγμα διατηρεί και η Πειραματική Σκηνή του Εθνικού Θεάτρου. Οι συνυπεύθυνοι Ακύλλας Καραζήσης και Νεφέλη Μαϊστράλη παρουσίασαν ένα πρόγραμμα που αντιμετωπίζει το θέατρο ως ανοιχτή διαδικασία και όχι ως τελικό προϊόν. Με επίκεντρο τη συλλογική δημιουργία, τη συνεργατική δραματουργία και την καλλιτεχνική έρευνα, η Πειραματική Σκηνή θα συνεχίσει να λειτουργεί ως τόπος αναζήτησης, μεταμόρφωσης και πειραματισμού.
Το Εθνικό Θέατρο εισέρχεται έτσι στη νέα θεατρική περίοδο με έναν φιλόδοξο και πολυεπίπεδο σχεδιασμό, επιδιώκοντας να συνδέσει ακόμη πιο ουσιαστικά την τέχνη με την κοινωνία, τη σύγχρονη δημιουργία με την παράδοση και την ελληνική θεατρική σκηνή με τον διεθνή πολιτιστικό χάρτη.
